0

«Όταν μια κοινωνία αποδεχτεί την προτεραιότητα των γεγονότων σε βάρος της ηθικής, θα οπισθοδρομήσει στη βαρβαρότητα», είναι το απόφθεγμα του Πωλ Βαλερύ στον πρόλογο των «Περσικών Επιστολών». Και αντικρίζοντας την  άποψη του Γάλλου διανοουμένου στο βάθος του νοήματος, προκαλούμεθα να προβούμε σε συγκρίσεις και συμπεράσματα και να αποπειραθούμε να ερμηνεύσουμε φαινόμενα της ζωής ανθρώπων, ομάδων και κοινωνιών. Και να ερμηνεύσουμε χαρακτήρες και συμπεριφορές που στροβιλίζονται αναγκαστικά  στους φυγοκεντρισμούς τους. Για να καταλήξουμε στην παραδοχή ότι οι χαρακτήρες είναι δημιουργήματα των καταστάσεων  που μοιραία μας περιβάλλουν και μας επηρεάζουν, στην εξέλιξη ή ακόμα στις κατολισθήσεις της ζωής μας. Δείγμα ηχηρό οι μετασχηματισμοί των συνειδήσεων στους κύκλους των γεγονότων που καταγράφονται στο ιστορικό γίγνεσθαι. Και εν προκειμένω εστιάζουμε στις εντάσεις των εθνικών εξελίξεων πολλών δεκαετιών του «ανεξάρτητου»(!) εθνικού βίου, για να οδηγηθούμε στην ερμηνεία της ατομικής και κοινωνικής συμπεριφοράς. Επί παραδείγματι να αναλύσουμε την αυτοκτονία του «Δαιμονισμένου» Κυρίλλωφ στο ομώνυμο μυθιστόρημα του Φιόντορ Ντοστογιέφσκυ ή του Καρυωτάκη στην Πρέβεζα και ακόμα την ανατίναξη του Σαμουήλ ή την πυρπόληση της λαβυρνίδας του Λαλλά Μουσταφά από τη Μαρία τη Συγκλητική (6 Οκτωβρίου 1570) στο λιμάνι της Αμμοχώστου, τις ηρωικές επιλογές των Λευκωσιάτισσων μανάδων με τα άλματα του θανάτου από τις επάλξεις των  τειχών,  αλλά και τη σκυταλοδρομία του θανάτου της 2ας Σεπτεμβρίου 1958 στον Αχυρώνα του Λιοπετρίου, τη θυσία του Γρηγόρη στα καταράχια του Μαχαιρά, την 3η Μαρτίου 1957 και εκείνη του Κυριάκου στις 19 Νοεμβρίου του 1958 στο Δίκωμο. Τα γεγονότα επηρέασαν βαθιά τον κόσμο και είχαν τις επιρροές τους στις κοινωνίες που τις έζησαν. Αρύομαι όμως τα δείγματα από το ειδικό ιστορικό ημερολόγιο προς επίρρωση της αρχικής γνώμης, ότι ο κοινωνικός χαρακτήρας είναι γέννημα των γεγονότων και άρα ο ελληνικός χαρακτήρας αντανάκλαση των συμβάντων. Ο μεταπολεμικός Έλληνας δεν μπορεί να ‘ναι άσχετος από τις επιρροές της κατοχής, όταν ο άνθρωπος που λιμοκτονούσε γινόταν σαλταδόρος, όπως τον περιγράφει ο Ηλίας Βενέζης στο θεατρικό «Bloc C». Ιδού γεγονότα τεράστιας σημασίας: * 12.5.1854 Κριμαϊκός πόλεμος. Οι Αγγλογάλλοι έκαναν απόβαση και κατάληψη του Πειραιά που κράτησε 3 χρόνια. Ματάδωσαν τη χολέρα αποδεκατίζοντας  τον πληθυσμό που πεινούσε, επειδή οι κατακτητές επέβαλαν ναυτικό αποκλεισμό και κατάστρεψαν την εμπορική διακίνηση στα νησιά και στην ενδοχώρα. * 26.4.1886 Άγγλοι, Γάλλοι, Ιταλοί απέκλεισαν  τα παράλια για να παραλύσουν την επιστράτευση που ενδεχομένως να άλλαζε τις συνθήκες προς ζημία των συμφερόντων τους. *!5.10.1915 απόβαση των Αγγλογάλλων στη Θεσσαλονίκη και κατάληψη του Καστελλορίζου από τους Γάλλους 17.12.1915. *25.5.1916 Απόβαση Αγγλογάλλων στον Ισθμό και στον Πειραιά, υπό τον Jonnart, προς εξαναγκασμό του βασιλιά σε παραίτηση.(Παραίτηση 11.6.1917). *13.5.1916  οι Γερμανοί με ουρά Βουλγάρους  πατούν τη Μακεδονία. 10.11.1916 κήρυξη πολέμου κατά Γερμανίας-Βουλγαρίας.* 14.10.1915 κατάληψη Καβάλας από Βουλγάρους. Η Ελλάδα μπαίνει επίσημα στον Παγκόσμιο Πόλεμο. *10 Αυγούστου (28 Ιουλίου με το παλαιό ημερολόγιο) υπογράφεται η συνθήκη των Σεβρών. * 28 Οκτωβρίου 1940 ο Μουσουλίνι εισβάλλει στην Ελλάδα.* 6 Απριλίου 1941 οι Γερμανικές μεραρχίες  κατακτούν την Ελλάδα.* 20 Απριλίου 1941 ο Τσολάκογλου συνθηκολογεί. * 400.000  Έλληνες σκοτώνονται στον πόλεμο. 1.000.000 πεθαίνουν από τις κακουχίες της κατοχής. *!946 αρχίζει ο εμφύλιος. 54.000 νεκροί.* 20 Ιουλίου 1974 οι Τούρκοι εισβάλλουν στην Κύπρο. 6.000 νεκροί, 1600 αγνοούμενοι, 200.000 διωγμένοι από τα πάτρια εδάφη. *2018 το 37% παραμένει υπό τουρκική κατοχή…

Τέτοια γεγονότα συνέτειναν στο σχηματισμό του ανθρώπινου χαρακτήρα. Μετασχημάτισαν τη συνείδηση. Μετά από το πλήθος των περιπετειών, ήταν φυσικό να επηρεαστούν οι ατομικοί χαρακτήρες και να εμφυλοχωρήσει μια διαφορετική συλλογική συνείδηση. Ο φίλος δρ Ν.Μαλακουνίδης μου υπέβαλε το ερώτημα: Πώς θ’ ανένεμενες  να μην παραλύσει η γεννητικότητα μετά τις χιλιάδες των θανάτων και τη λιμοκτονία της κατοχής; Η Ελλάδα παρέμεινε στα 11 εκατομμύρια κι η απόλεμη Τουρκία ανέβηκε στα 80 εκατομμύρια. Οι γυναίκες αλλοιώθηκαν, το σύστημα υπέστη πλήγμα ασύλληπτων συνεπειών. Το ίδιο και στην Κύπρο. Δεν γεννιούνται πια 8 παιδιά αλλά 1 ή το πολύ 2. Η δυστυχία τερμάτισε τους ρυθμούς των γεννήσεων. Δίπλα οι εισαγόμενοι γεννούν πολλά παιδιά. Σε προβλεπόμενο χρόνο θα εγερθεί τεράστιο δημογραφικό πρόβλημα που θα επηρεάσει  αριθμητικά τη δημογραφική εικόνα εν ονόματι της…δημοκρατίας. Και θα προκαλέσει νέες κοινωνικές διαμορφώσεις και συνειδησιακές αλλοτριώσεις. Σε ένα αιώνα θα δημιουργηθεί ένας νέος χαρακτήρας. Η παρακμή θα διαδεχθεί την άνθηση του συστήματος του πολιτισμού και της ιστορικής εικόνας. Θα αλλάξει την πορεία της ιστορίας.

Κατά λογική συνέπεια οι κυβερνήσεις οφείλουν να δουν τα πράγματα με άλλο φακό. Δεν είναι νοητό να παρουσιάζονται κυβερνητικοί και κομματικοί σχηματισμοί όπως στη μεταπολεμική δεκαετία, με υποτελείς διοικήσεις, όπως στα χρόνια του σχεδίου «Μάρσαλ» και τις οικονομικές παρεμβάσεις Τρούμαν, ή στην «ανεξάρτητη»(!) Κύπρο, με τις φίλαγγλες εμμονές και τις δουλοπρεπείς ροπές. Όταν στην Αθήνα αλώνιζαν ο Λήπερ, ο Πιούριφόϊ κι ο «πατήρ Δημήτριος» της Ιντέλλιτζενς Σέρβις και στη Λευκωσία οι Άγγλοι πραίτωρες. Αποδεικτική η περιφρονητική για την ελληνική πολιτική επιστολή Άντονυ Ήντεν του 1944 προς τις διπλωματικές αποστολές, καταπέλτης για την υποτέλεια προτεκτοράτου και η επιρροή Κλαρκ με την ολέθρια «πράσινη γραμμή» ή την καταχθόνια διπλωματία Ντ.Χάνι.

Comments are closed.