0

Η κρίση στην παιδεία δεν είναι απότοκος διαφοράς θεωριών εκπαιδευτικών  και Υπουργείου. Ούτε συνέπεια εμμονών σύγχρονων συνδικαλιστών και Υπουργού. Η καταλυτική αντιμαχία που κλυδωνίζει την ιερότητα του θεσμού είναι κακοήθης απόφυση της συνεύρεσης με την φαουστική πολιτική της πολιτειακής ανωριμότητας με την εκπαίδευση, στη γενετική περίοδο της θνησιγενούς κρατικής οντότητας. Όταν η αποστολή του Δασκάλου  ήταν ο υπαξιακός στύλος μιας εξελιγμένης πνευματικής ζωής και η παιδαγωγία η δύναμη σπουδής και διαμόρφωσης  του δημιουργούμενου ανθρώπου. Μετά την ακρωτηριακή διακοπή του απελευθερωτικού αγώνα και της καρατόμησης των ιδεών, στην καρμανιόλα της προσωπικής διαπάλης προς εξασφάλιση της καινοφανούς εξουσίας.

Ο Δάσκαλος, πριν το 1960, ήταν προσωπικότητα ηγετική στην κοινωνική ανέλιξη και στη ρυμοτομία των πεπρωμένων. Μάθαινε γράμματα την ελπίδα και εμπλούτιζς την ψυχή της νεότητας με την ωραιότητα των ιδεών και των εμπνεύσεων που πηδαλιουχούσαν την πλεύση των ανθρώπων στον ωκεανό των αντιπάλων κοσμοθεωριών που αιματοκυλίστηκαν σε δυο πολύνεκρους  παγκόσμιους πολέμους,  βυθίζοντας τον κόσμο στην αγωνία επί των πάντων.  Όταν οι συγκυρίες αξίωναν την προπαρασκευή ανθρώπου ικανού να αναδημιουργήσει την εξέλιξη, σ’ έναν πλανήτη σύγχισης, ορφάνιας και ηθικής κατάπτωσης  και λόγω της πολεμικής σκληρότητας αλλά και των συνεπειών εκατομμυρίων βιασμών. Η ανάγκη ήθελε άνθρωπο αναδημιουργίας και αποκατάστασης κανόνων ηθικής και προοπτικής. Θεμελιωτή νέας ανθρωπιάς και πνευματικής συγκρότησης, κατά τις νουθεσίες του Πλάτωνα, του Αριστοτέλη, των δραματικών ποιητών που πρόβαλλαν την τραγωδία με σκοπό την κάθαρση και τη βελτίωση της ψυχής, μέσα από την εξιλεωτική δοκιμασία.

Ο Δάσκαλος, μέχρι τότε, ήταν ο αδιαμφισβήτητος κύριος της έδρας, με αποστολή τον εξοπλισμό της συνείδησης, για την  αντιμετώπιση των συγκυριών, χωρίς εξαγορές γνώσεων και αρπαγές έτοιμων δοράτων πρόσκαιρων δυνατοτήτων ευκαιριών. Δίδασκε τον αυθύπαρκτον άνθρωπο, τον αυτοδύναμο, που θεμέλιωνε χαρακτήρα ίδιων δυνάμεων ζωής και επιτυχίας. Μέχρι που μια πρωτοφανής νηπιακή πολιτική εξοστράκισε τον Δάσκαλο από την έδρα, σφετερίστηκε την ισχύ του, διέφθειρε την αξία του και απαίτησε να δημιουργεί πλάσμα υποτελές στα συμφέροντά της, δούλο στις θελήσεις της, άβουλο όργανο στις  βουλήσεις της, συμφεροντολόγο, «υπάλληλο» πωλητή γνώσεων, κερδοσκόπο. Το νεοφανές πολιτικό μόρφωμα παρεβίασε το άδυτο των καθηγητικών συλλόγων, επιτρέποντας την εισβολή αστοιχείωτων εν πολλοίς κνωδάλων που βυσσοδομούσαν και εκβίαζαν, απαιτώντας βαθμούς και διακρίσεις απαίδευτων παιδιών που απολύονταν στο κοινωνικό γίγνεσθαι για να ποδηγετήσουν τον νέο κόσμο. Η δικτακτορική πολιτική έγινε απαίτηση. Διέφθειρε τον θεσμό και τους στυλοβάτες του και επέβαλε «άχθεα αρούρης»,σαν ρυθμιστές της πορείας του κόσμου της «ανεξαρτησίας» στο «κράτος του θεού», κατά την εξαγγελία ενός νομικού εξαμβλώματος. Οι πανεπιστημιακοί των Αθηνών και της Θεσσαλονίκης δεν υποδέχονταν πια «αποφοίτους πανεπιστημίων», όπως χαρακτήριζαν τα Γυμνάσια της Κύπρου, αλλά φοιτητές ευκαιρίας. Που προέρχονταν από ωφελιμιστικά  φροντιστήρια. Η επιδίωξη έχασε τα βάθρα της. Τα έβλεπε η κοινωνία. Και αντιλαμβανόταν τα συνεπακόλουθα. Αλλά δεν προστάτευσε τον θεσμό. Δεν διαφύλαξε τον Δάσκαλο. Όχι από αδιαφορία αλλά από φόβο. Διότι κυριάρχησε ο δισταγμός που προκαλούσε η πυγμή,ο διωγμός ιδεών και ιδεολόγων.Βλπ συλλήψεις 29ης Ιουλίου 1973. Και τα γεγονότα είναι ηχηρά και θλιβερά. Δεν διδασκόταν πια «η πηγή και η ρίζα της αρετής» κατά τον Πλούταρχο («Ηθικά» 4 c”). Η αξία της διαπαιδαγώγησης του Πλάτωνα(«Νόμοι»  643 c). Η απαλλαγή από τα πάθη διά της γνώσεως, κατά τον Πυθαγόρα. Οι αξίες αντικαταστάθηκαν από τους άσχετους εισβολείς στην Παιδεία με γονικό ένδυμα.

Η κρίση που τρίζει δόντια, υβρίζει, αμφισβητεί , εκβιάζει ή απαιτεί με αυταρχισμό και ξεχύνεται ανά τας ρύμας και τας αγυιάς, είναι γέννημα της πρώτης δεκαετίας της «ανεξαρτησίας». Απόρροια της ανημπόριας του Δασκάλου να υπερασπιστεί την αξία του, του φόβου της κοινωνίας να συμπαραταχθεί στον θεσμό, να αντιταχθεί στην πολιτική θέληση των κυβερνήσεων να τερατοποιούν τα κακώς κείμενα. Η κρίση είναι μια κατακραυγή εναντίον της παθητικής συμπεριφοράς που ανέχθηκε την επιβολή των προσωπικών επιλογών, σε βάρος των αρχών και των αξιών που τιμούσαν την κοινωνία και δημιουργούσαν και στήριζαν τον σωστό άνθρωπο.Είναι γέννημα του φαινομένου «αποφασίζουμε και διατάσσουμε», με προέκταση τον αποκλεισμό της συνεννόησης, της συνδιαλλαγής, της συνεργασίας.

Κατά συνέπεια η κοινωνία, αν αποφασίσει να παρέμβει στην κρίση, ας προβεί στις δέουσες συγκρίσεις της σημερινής εκπαίδευσης με την Παιδεία που πριν εξήντα χρόνια δημιουργούσε ανθρώπους. Να αποκαταστήσει την αξία του Δασκάλου. Να αναστηλώσει τις ιδέες της ιστορίας του πολιτισμού. Να στηρίξει την έδρα.Να επαναφέρει τις αρχές του κόσμου μας. Να επικοινωνήσει με προσωπικότητες που χειρίζονταν τις ανησυχίες των εκπαιδευτικών σε καιρούς σεβασμού και επικοινωνίας. Να τους καλέσει στο δημόσιο λόγο. Υπάρχουν ακόμα άνθρωποι που δεν υπέκυψαν στις θελήσεις των πολιτικών. Να προβληματιστεί με τα όσα υπεραμύνονται αριστείς της αρθρογραφίας. Να πιστέψει πως ούτε το πείσμα του αυταρχισμού, ούτε η ύβρις επιλύει προβλήματα, γιατί επισύρουν συμφορές. «Ύβρις γαρ εξανθούσα εκάρπισεν στάχυν άτις». Αν μελετήσουμε το παρελθόν θα μας προσφέρει τις συνταγές θεραπείας της κακοδαιμονίας. Όταν το μέλλον αεροτραμπαλίζεται από το μαύρο πνεύμα των αμφισβητήσεων και της οργής, το παρελθόν είναι πλήρες από  την δέουσα σοφία και την τακτική αναδιαρθρώσεων και αποκαταστάσεων των  λαθών.

Comments are closed.